[Luận văn 2020] Pháp luật về nội quy lao động và thực tiễn thi hành tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn (Agribank) Chi nhánh tỉnh Sơn La – ThS. Nguyễn Thị An
Định dạng | Link tải |
Định dạng | Link tải |
1. Lý do chọn đề tài
Nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế ở Việt Nam đang tác động mạnh mẽ làm thay đổi mọi mặt của đời sống xã hội, hoạt động sản xuất kinh doanh của các chủ thể trong nền kinh tế cũng có những bước chuyển biến mạnh mẽ. Trong đó, nhân tố con người là nhân tố được xác định là quan trọng hàng đầu quyết định sự phát triển của nền kinh tế nói chung cũng như các doanh nghiệp nói riêng. Vì vậy, bên cạnh đầu tư vào phát triển năng lực chuyên môn năng lực làm việc thì thiết lập kỷ luật lao động cũng là vấn đề cần được đặt ra. Để nâng cao hiệu quả của hoạt động sản xuất kinh doanh bất kỳ đơn vị nào cũng cần phải thiết lập kỷ luật lao động. Hình thức pháp lý quan trọng để thể hiện nội dung của kỷ luật lao động chính là nội quy lao động. Nội quy lao động là sự cụ thể hóa pháp luật lao động tại doanh nghiệp dựa trên đặc trưng của từng doanh nghiệp, là cơ sở để thực hiện việc quản lý lao động và xử lý kỷ luật lao động phân định rõ ràng cụ thể quyền và nghĩa vụ của NLĐ và NSDLĐ, góp phần hạn chế các tranh chấp lao động từ đó đảm bảo sự phát triển bền vững của quan hệ lao động. Đặc biệt Bộ luật Lao động năm 2019 đã có những quy định mới về nội quy lao động khẳng định vai trò của nội quy lao động trong việc thiết lập, duy trì và xử lý kỷ luật lao động.
Như vậy, nghiên cứu đánh giá xây dựng nội quy lao động trong các doanh nghiệp một cách có hệ thống là hết sức cần thiết. Đặc biệt trong lĩnh vực ngân hàng một ngành hoạt động đặc thù khá nhạy cảm là kinh doanh tiền tệ, tiềm ẩn nhiều rủi ro. Người lao động hoạt động trong lĩnh vực này nếu không có phẩm chất đạo đức tốt và tinh thần trách nhiệm cao sẽ rất dễ dẫn đến vi phạm nội quy lao động hay nặng hơn là vi phạm pháp luật. Đồng thời NSDLĐ cũng cần ban hành nội quy trong hoạt động của doanh nghiệp để tạo ra kỷ cương trong môi trường làm việc, kiểm soát việc tuân thủ quy trình, nghiệp vụ và có căn cứ để xử lý kỷ luật lao động tối đa những rủi ro có thể xảy xa, ảnh hưởng đến uy tín của ngân hàng.
Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh tỉnh Sơn La là một trong những chi nhánh ngân hàng chiếm thị phần nguồn vốn và dư nợ lớn. Số lượng NLĐ làm việc trong lĩnh vực ngân hàng rất lớn trên địa bàn tỉnh Sơn La. Để quản lý hơn 300 lao động ở nhiều huyện khác nhau đặt ra yêu cầu phải có một nội quy lao động phù hợp và thực hiện hiệu quả trong thực tiễn. Nghiên cứu về thực tiễn thực hiện nội quy lao động tại Agribank CN tỉnh Sơn La sẽ cho thấy việc áp dụng các quy định của pháp luật vào xây dựng ban hành và thực hiện nội quy lao động tại chi nhánh một doanh nghiệp cụ thể từ đó phát hiện ra những bất cập, tồn tại trong quy định của pháp luật để đề xuất hoàn thiện pháp luật và đưa ra biện pháp nâng cao hiệu quả thực hiện nội quy lao động tại chi nhánh.
Với những lý do trên người viết đã lựa chọn đề tài “Pháp luật về nội quy lao động và thực tiễn thi hành tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn (Agribank) Chi nhánh tỉnh Sơn La” làm đề tài luận văn Thạc sĩ của mình.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Nội quy lao động là một nội dung đã được đề cập đến trong các giáo trình luận văn, luận án bài viết đăng trên tạp chí,…
Nội quy lao động đã được đề cập đến trong các giáo trình thuộc nhóm quản trị nhân lực như: Giáo trình Quản trị nhân lực của Trường Đại học Kinh tế quốc dân năm 2010, Giáo trình Quản trị nhân lực của trường Đại học Thương mại năm 2008;… Trong các giáo trình này, nội quy lao động được đề cập tới dưới góc độ là một trong những biện pháp quản lý con người của những người sử dụng lao động và được giới thiệu thông qua nội dung về xử lý kỷ luật lao động.
Nhóm giáo trình luật lao động cũng có những nội dung khá rõ nét liên quan đến nội quy lao động bao gồm: Giáo trình Luật lao động Việt Nam (Tái bản lần thứ 5) của Trường Đại học Luật Hà Nội năm 2012, Giáo trình Luật lao động của Trường Đại học Lao động –Xã hội năm 2009, Giáo trình Luật lao động Việt Nam của Khoa Luật… Các giáo trình luật lao động này đã đề cập tới nội quy lao động là một trong những nội dung của chương xử lý kỷ luật lao động và trách nhiệm vật chất.
Sách chuyên khảo có nghiên cứu về nội dung nội quy lao động bao gồm: Đỗ Thị Dung, Pháp luật về quyền quản lý của người sử dụng lao động ở Việt Nam, NXB Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội.
Các đề tài, luận văn, luận án đã công bố nghiên cứu những vấn đề liên quan đến nội quy lao động bao gồm: Luận án Tiến sĩ, Pháp luật về kỹ luật lao động ở Việt Nam, thực trạng và phương hướng hoàn thiện của Trần Thị Thủy Lâm (2007), Luận án Tiến sĩ, Pháp luật về quyền quản lý lao động của người sử dụng lao động ở Việt Nam (2014) của Đỗ Thị Dung, Luận văn Thạc sĩ “Nội quy lao động theo pháp luật hiện hành và thực tiễn thực hiện tại một số doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Hà Nội” (2019) của Hoàng Thu Hương; Luận văn Thạc sĩ, Nội quy lao động theo pháp luật Việt Nam, Khoa Luật – Đại học quốc gia Hà Nội, Nguyễn Hoàng Anh (2014), Luận văn thạc sĩ, Nội quy lao động và thực tiễn thực hiện tại Bệnh viện Mắt Hà Đông của Nguyễn Thị Thủy Dung (2019).
Nhìn chung các công trình nghiên cứu đã đưa ra được nhiều quan điểm có giá trị. Tuy nhiên, hiện nay chưa có một công trình nào nghiên cứu chuyên sâu và toàn diện về pháp luật về nội quy lao động và thực tiễn thực hiện nội quy lao động trong lĩnh vực đặc thù là tài chính ngân hàng. Chính vì thế, đề tài này là hoàn toàn cần thiết, góp phần nâng cao, mở rộng thực tiễn nghiên cứu pháp luật về nội quy lao động.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục đích của luận văn là hệ thống hoa một số vấn đề lý luận về nội quy lao động và pháp luật về nội quy lao động. Trên cơ sở quan điểm lý luận được nghiên cứu, luận văn tập trung đánh giá thực tiễn thực hiện quy định về nội quy lao động tại Agribank CN tỉnh Sơn La để để ra phương hướng hoàn thiện và một số giải pháp cụ thể để hoàn thiện pháp luật về nội quy lao động.
Từ mục đích đặt ra như trên, luận văn tập trung vào các nhiệm vụ chính sau:
Thứ nhất, nghiên cứu làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về nội quy lao động và pháp luật về nội quy lao động;
Thứ hai, phân tích, đánh giá thực trạng các quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành về nội quy lao động;
Thứ ba, phân tích, đánh giá thực tiễn thực hiện pháp luật về nội quy lao động tại Agribank CN tỉnh Sơn La, rút ra các nhận xét về những kết quả đạt được, những vấn đề còn tồn tại, bất cập và nguyên nhân.
Thứ tư, đưa ra những kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật về nội quy lao động và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện pháp luật về nội quy lao động tại Agribank CN tỉnh Sơn La.
4. Đối tượng, phạm vi và phương pháp nghiên cứu
Luận văn nghiên cứu cơ sở lý luận và các quy định của pháp luật về nội quy lao động tại BLLĐ 2012 và các văn bản hướng dẫn thi hành và thực tiễn thi hành tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh tỉnh Sơn La.
Nội quy lao động có thể được nghiên cứu dưới nhiều góc độ khác nhau Trong luận văn của mình, tác giả chỉ nghiên cứu nội quy lao động dưới góc độ luật học và trong phạm vi pháp luật lao động. Cụ thể, luận văn nghiên cứu nội quy lao động theo quy định của Bộ luật lao động 2012 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Để làm sâu sắc vấn đề nghiên cứu tùy từng nội dung và vấn đề đặt ra, luận văn tham khảo, so sánh đối chiếu với các quy định của pháp luật lao động và pháp luật có liên quan ở Việt Nam, quy định của pháp luật một số nước trên thế giới, các quy định của BLLĐ 2019 có hiệu lực từ 01/01/2021 và áp dụng vào thực tiễn nội quy lao động của Agribank CN tỉnh Sơn La.
Luận văn được thực hiện dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác – Lênin về Nhà nước và pháp luật, phép duy vật biện chứng và duy vật lịch sử. Bên cạnh đó, luận văn còn sử dụng phương pháp phân tích, so sánh, tổng hợp, kết hợp giữa lý luận và thực tiễn nhằm làm sáng tỏ các vấn đề liên quan đến nội quy lao động.
5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn
– Luận văn cung cấp luận cứ khoa học để xây dựng và hoàn thiện pháp luật về nội quy lao động tại Việt Nam.
– Công trình nghiên cứu là tài liệu tham khảo cho sinh viên học viên học tập và tìm hiểu về pháp luật lao động và nội quy lao động.
– Góp phần duy trì trật tự nơi làm việc và áp dụng hiệu quả nội quy lao động tại Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh tỉnh Sơn La nói riêng và các doanh nghiệp nói chung.
6. Kết cấu của Luận văn
Luận văn được kết cấu thanh 03 chương như sau:
Chương 1. Những vấn đề lý luận cơ bản về nội quy lao động và pháp luật về nội quy lao động;
Chương 2. Thực tiễn thực hiện nội quy lao động tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn – Chi nhánh tỉnh Sơn La;
Chương 3. Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện nội quy lao động tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn – Chi nhánh tỉnh Sơn La.
Định dạng | Link tải |