[Tiểu luận 2021] Để bảo vệ và thúc đẩy quyền con người, có ý kiến cho rằng cần thành lập cơ quan nhân quyền quốc gia ở Việt Nam. Với kiến thức về Luật hiến pháp, hãy lập luận để PHẢN ĐỐI ý kiến trên (ST0043)

[Tiểu luận 2021] Để bảo vệ và thúc đẩy quyền con người, có ý kiến cho rằng cần thành lập cơ quan nhân quyền quốc gia ở Việt Nam. Với kiến thức về Luật hiến pháp, hãy lập luận để PHẢN ĐỐI ý kiến trên (ST0043)

Mục lục

Lời mở đầu

Nhà nước ta từ khi thành lập cho đến nay luôn tôn trọng các quyền con người, luôn coi đó là một trong những nguyên tắc xây dựng pháp luật. Việt Nam đã và đang làm rất tốt việc bảo vệ và thúc đẩy quyền con người. Nhưng lại có có ý kiến cho rằng cần thành lập cơ quan nhân quyền quốc gia ở Việt Nam. Dưới đây là những lập luận Nhóm 2 lớp 4616 đưa ra để bảo vệ cho ý kiến phản đối việc thành lập cơ quan nhân quyền quốc gia ở Việt Nam.

Lập luận 1: Đảng và Nhà nước Việt Nam ta luôn quan tâm đến việc xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật, để bảo đảm cho mọi người được thụ hưởng đầy đủ quyền con người

1.1. Pháp luật Việt Nam về quyền con người

1.1.1. Chế định quyền con người trong Hiến pháp

Nhà nước ta từ khi thành lập cho đến nay luôn luôn tôn trọng các quyền con người. Tuy nhiên, quyền con người chưa được thể chế hóa trong các Hiến pháp 1946, 1959, 1980. Với Hiến pháp 1992, lần đầu tiên trong lịch sử lập hiến nước ta, nguyên tắc tôn trọng các quyền con người được thể chế hóa trong đạo luật cơ bản của Nhà nước. Đến Hiến pháp 2013, chế định “Quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân” đã được thay đổi thành “Quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân”. Lần đầu tiên trong lịch sử lập hiến nước ta các quyền con người được thể chế hóa cụ thể trong 21 điều của Hiến pháp. Hiến pháp năm 2013 gồm 11 chương, 120 điều, trong đó riêng Chương II có 36 điều quy định về quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân. Điều đáng lưu ý, các nội dung liên quan đến quyền con người không chỉ được quy định trong Chương II mà còn được đưa vào nhiều chương khác của Hiến pháp nhằm tạo cơ sở pháp lý cao nhất để mọi người được thụ hưởng, thực hiện và bảo vệ quyền con người của mình.

So với Hiến pháp 1992, Hiến pháp 2013 có những sửa đổi, bổ sung và phát triển quan trọng về quyền con người ở một số điểm cơ bản sau:

– Thứ nhất: Chủ thể về quyền con người

+ Hiến pháp 1992 (sửa đổi năm 2001) quyền con người gắn chặt với quyền công dân và thể hiện trong các quyền công dân, tại Điều 50 Hiến pháp 1992 : “Ở nước Cộng hòa XHCN Việt Nam, các quyền con người về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa và xã hội được tôn trọng, thể hiện ở các quyền công dân và được quy định trong Hiến pháp và luật”. Ở Hiến pháp 2013, các chủ thể của quyền con người thuộc về tất cả mọi người chứ không chỉ là công dân. Khoản 1 Điều 14 Hiến pháp 2013: “Ở nước Cộng hòa XHCN Việt Nam, các quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật”. Việc ghi nhận có ý nghĩa quan trọng trong việc nội luật hóa các công ước quốc tế, phù hợp với xu thế hội nhập và phát triển, tránh được sự nhầm lẫn giữa quyền con người và quyền công dân .

+ Khác với Hiến pháp 1992, Hiến pháp 2013 đã thay thế thuật ngữ “mọi công dân” bằng thuật ngữ “mọi người” trong nhiều điều luật quy định về quyền của cá nhân nhằm khẳng định tính pháp lý của các quyền được Hiến pháp thừa nhận, tôn trọng và bảo vệ. Ví dụ: Mọi người đều bình đẳng trước pháp luật (khoản 1 Điều 16);…

– Thứ hai: Hiến pháp 2013 bổ sung thêm một số quyền mới mang tính thực tế, phù hợp với điều kiện kinh tế, xã hội, thể hiện vai trò làm chủ thực chất của người dân. Ví dụ: Mọi người có quyền được sống trong môi trường trong lành và có nghĩa vụ bảo vệ môi trường (Điều 43);…

– Thứ ba: Hiến pháp năm 2013 khẳng định và làm rõ hơn các nguyên tắc hạn chế quyền con người

Điều 14:

1. Ở nước Cộng hòa XHCN Việt Nam, các quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật.
2. Quyền con người, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định của luật trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng.

1.1.2. Nhà nước chú trọng nâng cao chất lượng xây dựng, hoàn thiện pháp luật về quyền con người

Chỉ tính từ khi Hiến pháp 2013 đến nay, công tác cải cách pháp luật, hoàn thiện thể chế, chính sách được đẩy mạnh với hơn 100 luật, bộ luật có liên quan đến quyền con người được ban hành mới hoặc sửa đổi, bổ sung. Việc xây dựng các đạo luật theo nguyên tắc tôn trọng và bảo đảm quyền con người, bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, thống nhất của văn bản quy phạm pháp luật trong hệ thống pháp luật được tiến hành công khai, minh bạch, dân chủ, công bố rộng rãi, lấy ý kiến đóng góp của nhân dân và chỉnh lý trên cơ sở các ý kiến đóng góp của nhân dân.

1.2. Tổ chức thực thi Hiến pháp, pháp luật và chính sách bảo đảm quyền con người

+ Chính phủ, các bộ, cơ quan ngang bộ, các cấp chính quyền địa phương,… thường xuyên tổ chức, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện pháp luật; kịp thời ngăn chặn, xử lý các hành vi vi phạm quyền con người, quyền công dân.

+ Xây dựng và củng cố các thiết chế bảo đảm con người.

+ Việc giáo dục, nâng cao nhận thức pháp luật về quyền con người cho các tầng lớp nhân dân được Việt Nam đặc biệt chú trọng.

+ Nhà nước triển khai nhiều chương trình kinh tế – xã hội lớn nhằm bảo đảm và nâng cao chất lượng thụ hưởng các quyền con người của mọi người dân…

Tải về để xem đầy đủ tài liệu