[Luận văn 2019] Thế chấp tài sản hình thành trong tương lai theo quy định pháp luật Việt Nam tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Ngân hàng Vietcombank) – ThS. Phạm Đức Huy

[Luận văn 2019] Thế chấp tài sản hình thành trong tương lai theo quy định pháp luật Việt Nam tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Ngân hàng Vietcombank) – ThS. Phạm Đức Huy

1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Với xu thế hội nhập và phát triển bền vững trong nền kinh tế thị trường. việc tạo ra hành lang pháp lý đầy đủ, phù hợp cho các giao dịch dân sự, thương mại đa dạng trên thực tế là hết sức cần thiết để bảo đảm được quyền lợi của các bên. Biện pháp thế chấp được coi là một trong những giao dịch dân sự hữu hiệu để hạn chế những rủi ro trong quan hệ vay vốn, quan hệ cấp tín dụng khác. Tài sản dùng để thế chấp rất đa dạng, có thể là động sản, bất động sản, tài sản hữu hình, tài sản vô hình, tài sản hình thành trong tương lai… Trong những năm gần đây, thế chấp tài sản hình thành trong tương lai là một trong những giao dịch dân sự khá phổ biến trên thực tế, đây là một trong những biện pháp bảo đảm có tính chất đặc thù, phức tạp, đòi hỏi phải có những cơ chế pháp lý riêng biệt, cụ thể để điều chỉnh. Tuy nhiên, những quy định về giao dịch thế chấp liên quan đến loại tài sản hình thành trong tương lai chủ yếu dựa vào các quy định chung, hoặc các quy định hiện nay còn chưa rõ ràng, chưa đầy đủ để tạo nên hành lang pháp lý vững chắc nên có những bất cập trên thực tế còn khó khăn, vướng mắc chưa giải quyết được khi áp dụng hoặc chưa bảo vệ được quyền lợi của các bên khi tham gia vào giao dịch dân sự liên quan đến tài hình thành trong tương lai nói chung và giao dịch thế chấp tài sản hình thành trong tương lai nói riêng.

Do vậy nhằm tạo hành lang pháp lý đầy đủ, chặt chẽ, phù hợp với thực tiễn và bảo vệ được quyền lợi của các bên, tiếp tục thúc đẩy sự phát triển kinh tế kinh tế thị trường thì việc nghiên cứu một cách có hệ thống các quy định pháp luật về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai nhằm áp dụng vào thực tiễn phù hợp với các giao dịch dân sự, kinh doanh, thương mại là hết sức cần thiết. Lựa chọn đề tài “Thế chấp tài sản hình thành trong tương lai theo quy định pháp luật Việt Nam tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam” làm đề tài nghiên cứu luận văn thạc sĩ, tác giả mong muốn sẽ góp phần hoàn thiện hơn nữa các quy định pháp luật hiện hành về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai.

2. Tình hình nghiên cứu đề tài

Trong thời gian qua, đã có nhiều các công trình nghiên cứu về chủ đề có liên quan đến biện pháp thế chấp đối với tài sản là tài sản hình thành trong tương lai như các luận văn thạc sĩ luật học, các tạp chí như: Tạp chí ngân hàng, Tạp chí Nghề luật,… Có thể kể đến một số các công trình có liên quan như sau:

Đỗ Phương Thủy (2017) – Giao dịch dân sự đối với tài sản là nhà ở hình thành trong tương lai – Luận văn thạc sĩ luật học – Đại học Luật Hà Nội.

Phạm Vân Anh (2017) – Thế chấp nhà ở hình thành trong tương lai để bảo đảm cho hợp đồng tín dụng – Luận văn thạc sĩ luật học – Đại học luật Hà Nội.

Nguyễn Văn Phương, Mai Thị Thu – Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Vướng mắc về thế chấp nhà ở hình thành trong tương lai và quyền tài sản phát sinh từ hợp đồng mua bán nhà ở – Tạp chí Ngân hàng – Số 08/2014.

TS LS. Bùi Đức Giang – Nhận bảo đảm bằng bất động sản hình thành trong tương lai từ chủ đầu tư dự án nhà ở – Tạp chí Ngân hàng số 06/2017.

Tuấn Đạo Thanh, Phạm Thu Hằng – Bàn về tài sản hình thành trong tương lai trong lĩnh vực giao dịch bảo đảm – Tạp chí Nghề luật số 01/2014.

Mặc dù có khá nhiều công trình, bài viết liên quan nhưng việc tiếp tục nghiên cứu các quy định của pháp luật về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai thông qua hoạt động thực tiễn tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam để thấy được những vấn đề đã đạt được, những vấn đề còn bất cập, hạn chế từ đó đưa ra kiến nghị hoàn thiện là rất ý nghĩa. Do vậy, có thể nói để tài “Thế chấp tài sản hình thành trong tương lai theo quy định pháp luật Việt Nam tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam” là đề tài mới, chưa có công trình khoa học pháp lý nghiên cứu về đề tài nay, có ý nghĩa cả về mặt lý luận và ý nghĩa về mặt thực tiễn, đặc biệt có ý nghĩa cho các chủ thể liên quan như chủ đầu tư, tổ chức tín dụng (đặc biệt là các ngân hàng thương mại), người mua bất động sản hình thành trong tương lai, các cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền liên quan,…

3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu, phân tích, đánh giá những vấn đề lý luận về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai và thực tiễn áp dụng, triển khai thực hiện các quy định của pháp luật tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam Từ đó đưa ra các điểm bất cập và để ra định hưởng, đề xuất các giải pháp hoàn thiện quy định của pháp luật để việc thực hiện trên thực tế, đặc biệt là thực hiện tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam cũng như các tổ chức tín dụng.

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu Luận văn tập trung nghiên cứu quan hệ pháp luật thế chấp tài sản hình thành trong tương lai được quy định trong các văn pháp luật Việt Nam hiện hành và triển khai thực tế tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam.

Phạm vi nghiên cứu Luận văn nghiên cứu các quy định của pháp luật Việt Nam và quy định của Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam trong quan hệ thế chấp tài sản hình thành trong tương lai.

5. Phương pháp nghiên cứu

Trong quá trình nghiên cứu, luận văn được thực hiện trên cơ sở lấy chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử làm phương pháp luận cho quá trình nghiên cứu. Để hoàn thành luận văn này, tác giả đã sử dụng nhiều phương pháp nghiên cứu khác nhau, trong đó có thể kể đến các phương pháp sau: Tổng hợp, phân tích và giải thích các quy định của pháp luật, so sánh, vận dụng vào thực tiễn để làm sáng tỏ vấn đề nghiên cứu.

6. Ý nghĩa lý luận và ý nghĩa thực tiễn của luận văn

Với việc tập trung nghiên cứu các quy định của pháp luật về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai và thực tiễn thực thi tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam, luận văn có một số ý nghĩa khoa học và giá trị ứng dụng nhất định như sau:

Thứ nhất, biện pháp thế chấp tài sản hình thành trong tương lai là một trong những biện pháp nhằm bảo đảm cho các khoản cấp tín dụng mà các tổ chức tín dụng thực hiện cấp tín dụng cho phép nhân, cá nhân. Các vấn đề nghiên cứu trong luận văn vừa có giá trị ứng dụng hoàn thiện các quy định chung của pháp luật về thế chấp, vừa có gia trị ứng dụng hoàn thiện các quy định cụ thể về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai.

Thứ hai, với việc nghiên cứu các quy định cụ thể tại một tổ chức tín dụng là Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam sẽ giúp cho các độc giả nghiên cứu có được phần nào về thực tiễn triển khai, đưa các quy định vào áp dụng thực tế.

Thứ ba, với việc nghiên cứu thực tiễn áp dụng các quy định của pháp luật về thế chấp và thế chấp tài sản hình thành trong tương lai của cơ quan nhà nước có thẩm quyền như: Văn phòng đăng ký đất đai, Trung tâm đăng ký giao dịch bảo đảm, Tòa án,… và các cơ quan hữu quan khác như tổ chức hành nghề công chứng, sẽ giúp chúng ta thấy được phần nào cách áp dụng pháp luật để từ đó có thể tuyên truyền, định hướng, giám sát, kiểm soát việc thực thi pháp luật.

7. Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Một số vấn đề lý luận về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai.

Chương 2: Thực trạng pháp luật Việt Nam hiện hành về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai và thực tiễn thực thi tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam.

Chương 3: Hoàn thiện các quy định của pháp luật về thế chấp tài sản hình thành trong tương lai.