[Khóa luận 2021] Hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại tòa án nhân dân

[Khóa luận 2021] Hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại tòa án nhân dân

Mục lục

Tình hình nghiên cứu đề tài

Theo tìm hiểu của tác giả, thời gian qua đã có một số công trình nghiên cứu khoa học có liên quan đến đề tài này như sau:

Thứ nhất, các công trình đề cập đến hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân với vị trí là một trong các vấn đề của ngành luật tố tụng dân sự.

Trước khi Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 ban hành, có các công trình sau đây: Giáo trình Luật Tố tụng dân sự Việt Nam của Trường Đại học Luật thành phố Hồ Chí Minh (2012); Giáo trình Luật Tố tụng dân sự Việt Nam của Trường Đại học Luật Hà Nội (2012); Bình luận khoa học Bộ luật Tố tụng dân sự sửa đổi của các tác giả Nguyễn Văn Cường, Trần Anh Tuấn, Đặng Thanh Hoa (2012); Bình luận khoa học Bộ luật Tố tụng dân sự của nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đã sửa đổi, bổ sung 2011 của Viện Nhà nước và Pháp luật (2012).

Các công trình này đề có phạm vi nghiên cứu là tổng thể các quy định pháp luật của ngành luật tố tụng dân sự chứ không tập trung vào hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân. Do đó, mặc dù có đề cập đến, nhưng hầu hết các công trình chỉ dừng lại ở việc phân tích mang tính khái quát. Ngoài ra, những công trình này đều được biên soạn trước thời điểm ban hành Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 nên một số điểm mới trong quy định về hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân chưa được đề cập đến.

Sau khi Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 ban hành, một số công trình nghiên cứu về pháp luật tố tụng dân sự ra đời như: Giáo trình Luật Tố tụng dân sự Việt Nam của Trường Đại học Luật thành phố Hồ Chí Minh (2017); Giáo trình Luật Tố tụng dân sự Việt Nam của Trường Đại học Luật Hà Nội (2017); Bình luận khoa học Bộ luật Tố tụng dân sự của nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam năm 2015 của tác giả Trần Anh Tuấn (2017); Bình luận những điểm mới trong Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 của tác giả Nguyễn Thị Hoài Phương (2016); Bình luận khoa học Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 của tác giả Bùi Thị Huyền (2016).

Những điểm mới của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 về hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân đã được đề cập trong các công trình nghiên cứu nói trên. Tuy nhiên, do phạm vi nghiên cứu của các công trình này là tổng thể các quy định của pháp luật tố tụng dân sự nên quy định về hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân chỉ được đề cập đến và chưa đi sâu vào phân tích.

Thứ hai, các công trình có đối tượng nghiên cứu là hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân. Cụ thể:

Tác giả Lý Văn Toán với đề tài Những vụ án dân sự không được hòa giải và không tiến hành hòa giải được, Luận văn Thạc sĩ Luật học (2017), Trường đại học Luật Thành Phố Hồ Chí Minh. Trong công trình này, tác giả tập trung nghiên cứu về phạm vi hòa giải. Tác giả phân tích các quy định của pháp luật Việt Nam tại Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 về những vụ án dân sự không được hòa giải và không tiến hành hòa giải được. Qua đó, tác giả chỉ ra những tồn tại, hạn chế trong thực tiễn giải quyết các vụ án dân sự; đồng thời đề xuất một số kiến nghị hoàn thiện quy định pháp luật. Phạm vi nghiên cứu của đề tài khá hẹp nên vấn đề hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân chưa được tác giả phân tích sâu.

Tác giả Nguyễn Thị Thúy với đề tài Hoàn thiện chế định hòa giải trong pháp luật tố tụng dân sự Việt Nam, Luận văn Thạc sĩ Luật học (2014), Khoa luật – Đại học quốc gia Hà Nội. Công trình này cũng đã nêu lên được những khó khăn vướng mắc và kiến nghị hoàn thiện chế định hòa giải trong pháp luật tố tụng dân sự Việt Nam. Tuy nhiên công trình chỉ mới bước đầu nêu sơ qua về những vụ án dân sự không được hòa giải và không tiến hành hòa giải được, chưa đi sâu nghiên cứu toàn diện quy định pháp luật tố tụng dân sự về hòa giải. Bên cạnh đó, Luận văn nghiên cứu trước thời điểm ban hành Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 nên có những nội dung không phù hợp.

Tác giả Nguyễn Thị Hương với đề tài Hòa giải vụ án hôn nhân và gia đình, Luận văn Thạc sĩ Luật học (2014), Khoa luật – Đại học quốc gia Hà Nội. Công trình này đã nêu được một số khó khăn vướng mắc và kiến nghị hoàn thiện về hoà giải trong giải quyết vụ án hôn nhân và gia đình. Tuy nhiên công trình nghiên cứu này chỉ nghiên cứu về hòa giải vụ án hôn nhân và gia đình không đề cập nhiều về những vụ án dân sự khác. Ngoài ra, Luận văn này nghiên cứu trước thời điểm ban hành Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 nên có những nội dung không phù hợp.

Tác giả Lê Hữu Nghĩa với đề tài Hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án nhân dân, Luận văn Thạc sĩ Luật học (2013), Trường đại học Luật Thành Phố Hồ Chí Minh. Công trình này nghiên cứu về hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự tại Tòa án, nêu lên được khó khăn, vướng mắc và kiến nghị hoàn thiện. Tuy nhiên, Luận văn nghiên cứu trước thời điểm ban hành Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 nên có những nội dung không phù hợp.

Tác giả Huỳnh Tất Ngọc Trân với đề tài Hòa giải vụ án kinh doanh thương mại tại Tòa án, Luận văn Thạc sĩ Luật học (2009), Trường đại học Luật Thành Phố Hồ Chí Minh. Công trình này có nghiên cứu liên quan đến hòa giải vụ án kinh doanh thương mại tại Tòa án, nêu lên được một số quy định trong Bộ luật Tố tụng dân sự nhưng chủ yếu nghiên cứu chuyên biệt về hòa giải trong các vụ án kinh doanh thương mại tại Tòa án chưa đi sâu nghiên cứu tổng quan, chuyên sâu về hòa giải trong giải quyết vụ án dân sự.

Bài viết “Hòa giải trong tố tụng dân sự – nhìn từ góc độ kinh tế” của tác giả Lê Nết (2006) đăng trên Tạp chí Khoa học pháp lý số 02; Bài viết “Cần nghiên cứu sửa đổi, bổ sung quy định thủ tục ra bản án và quyết định của Tòa án tại phiên tòa” của tác giả Nguyễn Thanh Mận (2010) đăng trên Tạp chí Tòa án nhân dân sô 09; Bài viết “Điểm mới của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 về hòa giải vụ án dân sự và những nội dung cần hướng dẫn” của tác giả Bùi Thị Huyền (2016) đăng trên Tạp chí Tòa án nhân dân số 08; Bài viết “Những điểm mới của Bộ luật tố tụng dân sự 2015 về hòa giải vụ án dân sự” của tác giả Đặng Quang Huy (2017) đăng trên Tạp chí Nghề Luật số 06: Những bài viết trên tiếp cận tới vấn đề hòa giải ở những khía cạnh khác nhau và nhắc đến hòa giải là một vấn đề của bài viết khi giải quyết những vấn đề liên quan khác.

Bài viết “Biên bản hòa giải thành có gửi cho đương sự vắng mặt không” (2018)¹; Bài viết “Một số ý kiến về những vụ án không hòa giải được trong BLTTDS năm 2015” (2019)²; Bài viết “Không cần hòa giải đối với vụ án ly hôn trong trường hợp không đăng ký kết hôn” (2019)³: Những bài viết này giúp tác giả có thêm nhiều thông tin thực tiễn áp dụng pháp luật về hòa giải trong quá trình giải quyết vụ án dân sự và tiếp cận được nhiều quan điểm kiến nghị hoàn thiện pháp luật.

Tải về tại đây để xem đầy đủ tài liệu